Attar Aktar ses olayı nedir?

Dilimizin Tarih Yolculuğu: Attar’dan Aktar’a

Günlük hayatta sıkça kullandığımız kelimelerin kökenine inmek, dilimizin ne kadar zengin ve dinamik bir yapısı olduğunu gösterir. Çarşıda pazarda baharat, ot ve kök satan esnaf için kullandığımız “aktar” kelimesi de aslında bu tarihi değişimin en güzel örneklerinden biridir.

Kökeni Arapçadaki “ıtr” (güzel koku, aroma) kelimesine dayanan bu kavram, zamanla güzel koku, baharat ve şifalı otlar satan kişileri tanımlamak için “attar” şeklinde kullanılmaya başlanmıştır. Ancak dilin kendi içindeki ses uyumu ve kolay söyleyiş arayışı, bu kelimenin kaderini değiştirmiştir.

Dil biliriminde ses benzeşmesi veya ünsüz uyumu olarak karşılık bulan bu süreçte, ard arda gelen farklı sesler birbirine uyum sağlamıştır. “Attar” kelimesindeki sert ve ikiz ünsüzler, Türkçenin fonetik yapısına daha uygun bir şekilde yumuşayarak zamanla bugünkü “aktar” formuna dönüşmüştür. Halk dilinde yaygınlaşan bu söyleyiş, artık kalıcı hale gelmiştir.

Bugün dükkanının tabelasında ya da günlük sohbetlerimizde “aktar” desek de, kelimenin aslı olan “attar” onun kokulu ve baharat dolu köklerini bize fısıldamaya devam ediyor. Dilimiz, her kelimesiyle geçmişten bugüne köprü kuran yaşayan bir hazinedir.