Da bilmek nasıl yazılır?

“De Bilmek” Nasıl Yazılır? Açıklayalım

Sosyal medya ve günlük konuşmalarda sıkça duyduğumuz “de bilmek” ifadesi, doğru yazımı konusunda kafa karışıklığına neden olabiliyor. Peki, bu deyim gerçekten doğru mu, nasıl yazılır?

Aslında “de bilmek” şeklinde bir fiil resmi dilde yoktur. Ancak günlük konuşma dilinde, özellikle “gele de bilir” veya “gelmeye de bilir” gibi cümlelerde kullanılan bu anlatım, Ankara ve bazı yörelerde yaygın bir şekilde kullanılır. Bu kullanım, “da” edatının “de” olarak telaffuzuyla karıştırılarak “de bilmek” şeklinde ifade edilir.

Örneğin, “Ya gelir de bilirim seni” demek isteyen biri, konuşmada “geliyim de bilim” ya da “geliyim de bilirim” gibi bir ifade kullanabilir. Bu durum, aslında “da” bağlacının “de” şeklinde okunmasından kaynaklanır ve bu nedenle yanlışlıkla “bil-” fiiliyle birleştirilerek “de bilmek” denilir.

Yazım kurallarına göre bu ifade yanlış kabul edilir. Doğrusu; “geliyorum da sana haber veririm” ya da “gelirim de bilirim seni” gibi cümlelerde olduğu gibi, “da” edatının fiilden ayrı yazılmasıdır. “De bilmek” yerine “de bilirim” denilmek isteniyorsa, bu “de” edatı ve “bilirim” fiilinin birleşik gibi algılanmasıdır.

Kısacası, “de bilmek” ifadesi günlük konuşmada kullanılsa da, yazım dili için doğru değildir. Daha çok sözlü anlatımlarda duyulur ve yerel ağızdan kaynaklanır. Resmî yazışmalarda ya da düzgün Türkçe’de bu yapıdan kaçınmak en iyisi olur.