Fiilimsi Nedir ve Kaç Çeşittir?

Fiilimsi, fiillerden türeyip cümlenin içinde isim, sıfat ya da zarf gibi görev yapan, ancak fiil gibi çekimlenmeyen sözcüklerdir. Başka bir deyişle, fiil kökenli olup fiil görevi görmez. Fiilimsiler, anlamca fiilin etkisini taşır ama çekimlenmez, kip ya da kişi eklerini almaz. Olumsuzluk ekleri alabilir, ancak giderdim, yazmışım gibi çekimlenemezler.

Fiilimsiler dille ilgili çalışmalarda üç grupta incelenir: isim fiil, sıfat fiil ve zarf fiil.

İsim fiiller, fiil kökenli isimlerdir ve "-mak, -me" eklerini alır. Örneğin; koşmak, yazmak, görünmek. Bu tür fiilimsiler, cümlenin öznesi ya da nesnesi olabilir: "Okumak, her zaman bir zenginliktir."

Sıfat fiiller ise fiil kökenli sıfatlardır. Fiilin yaptığı işi isimlere sıfat olarak aktarır. "-an, -en, -mış, -miş, -ar, -er" gibi eklerle oluşur. Örneğin: koşan çocuk, gördüğüm film, gelecek hafta. Burada fiilimsi, ismi niteler.

Zarf fiiller ise fiillerin yapışını zaman, şekilde ya da durum olarak belirtir. "-erek, -arak, -meden, -medikçe" gibi eklerle oluşur. Örnek: "Gülümseyerek selam verdi." ya da "Kitabı bitirmeden uyuyakalmış."

Fiilimsiler, cümlede anlam zenginliği katar. Dilimizde sıklıkla kullanılır ama farkında olmadan. Onları doğru anlayıp kullanmak, hem yazılı hem sözlü anlatımda büyük fark yaratır.

Ayrıca bakınız

Ayrıntılı makaleler

İlgili konular