Güneş: Cins mi, Özel mi?
Güneş, hem cins hem özel isim olabilir. Bu, kullandığınız bağlama göre değişir. Genelde "güneş" kelimesi, çevresinde gezegenler dönen her ışık ve ısı kaynağına verilen bir addır. Bu anlamda bir cins isimdir. Mesela "Bu gezegene yaklaşan güneş çok sıcaktı" dendiğinde, evrendeki başka bir yıldızdan bahsediliyor olabilir. İşte bu tür kullanımlarda "güneş" cins isimdir.
Ancak bizim sistemindeki yıldıza gelince iş değişir. Güneş, Dünya'nın yörüngesinde döndüğü tek yıldızdır ve adı büyük G ile yazılır. Bu durumda özel isim haline gelir. Çünkü tek bir varlığı, yani Güneş'i (Solar Sistem'deki) tanımlar. Tıpkı "Dünya" veya "Ay" gibi. Bu yüzden "Güneş bugün parlak doğdu" denildiğinde büyük G ile yazılması gerekir.
Dil bilgisi kurallarında bu ayrım, yalnızca yazım kurallarından ibaret değil; aynı zamanda anlamsal netlik sağlar. Eğer bir cins olarak herhangi bir yıldızdan bahsediliyorsa "güneş" küçük g ile yazılır. Ama bizim yıldızımızdan, yani sistemin merkezindeki tek ve özel yıldızdan söz ediliyorsa, büyük G ile yazılması doğru olur.
Sonuç olarak, bu kelimenin cins mi yoksa özel isim mi olduğunu anlamak, bağlamda saklıdır. Kısacası; güneş genelde cins, Güneş ise özel isimdir.
Yorumlar
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yapın.