Harem günah değil mi?

Harem Bölgesinde Ev Kiralama: Câiz mi, Haram mı?

Mekke'nin harem bölgesinde ev kiralama konusu, İslam hukukunda uzun zamandır tartışılan bir meseledir. Bu konuya dair en önemli delillerden biri, Hz. Peygamber’in “Mekke harem kılınmıştır; evlerinin satışı haram, meskenlerinin ücreti haramdır” (Dârekutnî, III, 57) buyurduğu hadistir. Bu hadis, harem bölgesine giren herkesin ücretsiz barınması gerektiğini, dolayısıyla evlerin satılıp kiralanmasının haram olduğunu açıkça ifade eder. Bu görüş özellikle Hanefî ve Malikî âlimleri tarafından benimsenmiştir.

İslâm Ansiklopedisi’ndeki bilgiler de, bu konudaki farklı görüşleri ortaya koyar. Buna göre, Şâfiî mezhebi, Mekke’deki evlerin sahiplerinin diledikleri gibi tasarruf etmesini câiz görür. Yani Şâfiîler’e göre, ev kiralamak veya satmak caizdir. Bu görüş, hukuki esneklik ve zamanın ihtiyaçları dikkate alınarak geliştirilmiştir.

Öte yandan, ilk iki mezhebin sıkı tutumunun arkasında, Mekke’nin kutsallığına ve hacıların rahatça barınabilmesi ilkesine duyulan hassasiyet yatar. Harem bölgesi, tüm müslümanlar için ortak bir kutsal alan olarak görülür; bu yüzden burada mülkiyetin ticari amaçla kullanılması bazılarına göre uygun değildir.

Sonuç olarak, haremde ev kiralama meselesi mezheplere göre değişir: Hanefî ve Malikî'ye göre haram, Şâfiî'ye göre ise câizdir. Ancak her durumda, bu konuda karar verirken hem dini kaynaklara hem de insanların ihtiyaçlarına dikkat etmek gerekir. Kutsal topraklarda ticareti değil, hizmeti düşünmek her zaman daha doğrudur.