Fiilimsilerin Yüklem Olarak Kullanımı
Türkçe dil bilgisinde fiilimsiler, fiil köklerine gelerek farklı görevler üstlenebilen yapılardir. Bu yapılar; isim-fiil, sıfat-fiil ve zarf-fiil olarak üçe ayrılır. Peki, isim-fiil yüklem olabilir mi? Evet, olabilir. Fiilimsiler, ek fiil alarak yüklem görevi üstlenebilir.
Örneğin, “Gülümsemek, mutluluğun ilk adımıdır.” cümlesinde “gülümsemek” bir isim-fiildir ve “dır” ek fiiliyle birlikte yüklem oluşturur. Burada fiilimsi, cümlenin öznesini oluştururken, “dır” ek fiiliyle birlikte yüklem görevini üstlenir. Bu durum, isim-fiilin yükleme dönüşebileceğinin açık bir örneğidir.
Benzer şekilde, sıfat-fiil ve zarf-fiil yapıları da cümlede yüklem olmasa da, fiilimsi öğeler ek fiille birlikte cümlede tam bir yargı ifade edebilir. Örneğin, “Geldikten sonra haber verdi.” cümlesinde “geldikten” bir zarf-fiildir ve “haber verdi” ana fiil yüklemdir. Ancak “Geldikten sonra mutlu oldum.” gibi bir cümlede, “oldum” ek fiil, “mutlu” sıfat-fiil ile birlikte yüklem görevi görür.
Yani, fiilimsi kelimeler tek başına yükleme dönüşemez; ancak ek fiil aldıklarında yükleme dönüşebilir. Bu nedenle bir cümleden yargı çıkabilmesi için fiilimsiyle birlikte ek fiilin de bulunması gerekir. Dilimizde bu tür ince yapılar, anlatımı zenginleştiren önemli araçlardır.
Yorumlar
Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yapın.