Likert Ölçeği Nasıl Puanlanır?

Likert ölçeği, tutumları ölçmek için en sık kullanılan yöntemlerden biridir. Katılımcıların bir ifadeye ne ölçüde katıldıklarını göstermelerine olanak tanır. Genellikle 5 ya da 7 noktalı bir seçenek listesi sunulur: Kesinlikle Katılmıyorum, Katılmıyorum, Kararsızım, Katılıyorum, Kesinlikle Katılıyorum.

Bu tür bir ölçekten elde edilen puan, ölçekteki tüm maddelere verilen tepkilerin sayısal değerlerinin toplanmasıyla hesaplanır. Örneğin, her madde 1’den 5’e kadar puanlanıyorsa ve kişi 20 maddelik bir ankette her birine 4 verdiyse, toplam puan 80 olur. Bu toplam, bireyin o konuya karşı genel tutumunun bir göstergesi olarak değerlendirilir.

Önemli olan, maddelerin yönüne dikkat etmektir. Bazı ifadeler olumlu, bazıları ise olumsuz yönlü olabilir. Olumsuz ifadeler (örneğin, “Bunun hiçbir faydası yoktur”) ters kodlanmalıdır. Yani 1 verilmişse 5’e, 2 verilmişse 4’e çevrilir. Böylece tüm maddeler aynı doğrultuda değerlendirilmiş olur.

Tezbaşaran’a (2008) göre, doğru puanlama, ölçeğin geçerliğini doğrudan etkiler. Bu nedenle geliştirilen bir Likert ölçeği, önce küçük bir gruba uygulanıp test edilmeli, ardından nihai hâle getirilmelidir. Ölçeğin güvenilirliği ve geçerliliği istatistiksel yöntemlerle kontrol edildikten sonra, daha büyük gruplara uygulanabilir.

Sonuç olarak, Likert ölçeğiyle puanlama, dikkatli bir yapılandırmanın ardından basit bir toplama işlemiyle yapılır. Ancak temel olan, maddelerin anlamlı, tutarlı ve ölçüm amacına uygun biçimde hazırlanmasıdır.

Ayrıca bakınız

Ayrıntılı makaleler

İlgili konular