Sorgu yapılmadan karar verilir mi?

Sorgu Yapılmadan Davanın Karara Bağlanması Mümkün mü?

Sanığın sorgusu yapılmadan davanın karara bağlanması, Türk Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nda (CMUK) özel bir durum olarak ele alınır. Genel kural, sanığın haklarında yapılan soruşturma ve yargılama aşamalarında ifadesinin alınmasıdır. Ancak belirli şartlarda sorgu yapılmadan karar verilebilir.

Bu durum, özellikle toplanan delillerin sanığın suçsuz olduğu yönünde kanaat oluşturmaya yeterli olması hâlinde geçerlidir. Yani yargı, elindeki tüm bulgulara rağmen sanığın sorgusuna gerek duyulmadığını düşünüyorsa, davanın sanık olmadan sonuçlandırılması mümkün hâle gelir. Bu uygulama, zaman kaybını önlemek ve adaletin hızlı şekilde yerine getirilmesini hedefler.

2022 verilerine göre, Anayasa Mahkemesi de bu tür durumlarda sanığın savunma hakkının ihlal edilmediği yönünde kararlar vermiştir. Ancak bu, sanığın haklarında bir mahkûmiyet kararı verilmeden önce mutlaka ifade alma hakkına sahip olduğunu ortadan kaldırmaz. Aksine, mahkeme bu kararı verirken dikkatli olmalı, delillerin yeterliliğini ve sanığa savunma imkânı tanınıp tanınmadığını yakından değerlendirmelidir.

Sonuç olarak, sorgu yapılmadan davanın bitirilmesi istisnai bir durumdur ve sadece eldeki deliller sanığın suçsuzluğunu net biçimde gösteriyorsa uygulanabilir. Bu, hem hukukun gereği olan savunma hakkını korur hem de yargılama sürecinin akılcı şekilde tamamlanmasını sağlar.