Vroomun beklenti kuramı nedir?

Vroom'un Beklenti Kuramı: Motivasyonun Mantığı

Bazı insanlar işlerinde büyük çaba gösterirken, bazıları sadece görevini yapar gibi görünür. Bu farkı anlamak için Victor Vroom’un beklenti kuramı oldukça aydınlatıcıdır. 1964 yılında ortaya atılan bu kuram, insanların neden bazı durumlarda daha çok motive olduğunu açıklar.

Kurama göre, bir bireyin bir işe ne kadar çok çaba harcayacağı, üç temel faktöre bağlıdır. İlki, çabanın ardından başarı getireceğine dair inancıdır. Yani, "Eğer elimden geleni yaparsam, iyi bir performans sergilerim" düşüncesi. İkinci faktör, bu performansın ardından bir ödülle sonuçlanacağına dair beklentidir. "İyi performans, terfi veya maaş artışı getirir" gibi. Son olarak da, bu ödülü bireyin ne kadar değerli bulduğu önemlidir. Para istemeyen birine prim teklif edilse, motivasyonu pek artmaz.

Bu nedenle, bir çalışanın performansını artırmak istiyorsanız, sadece ödülleri büyütmek yetmez. O kişinin o ödülü çekici bulması ve başarıyla ödül arasında güçlü bir bağ olduğuna inanması gerekir. Örneğin, bir ekibin moralini yükseltmek isteyen bir yönetici, yalnızca para değil, tanınma, gelişim fırsatı ya da takdir gibi ödüllerle de harekete geçebilir.

Vroom’un modeli, motivasyonun sadece içsel değil, aynı zamanda bireyin çevresindeki mantıksal bağlantılar üzerine kurulu olduğunu gösterir. Başarıdan beklenen sonuçlar, çaba sarf etmeye değer kılarsa, kişi daha çok verir. Basit ama güçlü bir anlayış: İnsanlar, sonuçlarına inandıkları işlere daha çok emek verir.