Her zarf zarf fiil midir?

Zarf mı, Zarf-Fiil mi? Karıştırılan İki Kavram

Zarf ve zarf-fiil, Türkçe dil bilgisinde sıklıkla karıştırılan iki yapıdır. Ancak ikisi birbirinden farklıdır. Zarf, fiil, sıfat ya da başka bir zarfı niteleyen sözcüktür. Örneğin; "hızla koşmak", "çok iyi" gibi ifadelerdeki "hızla" ve "çok", sırasıyla fiili ve sıfatı niteleyen zarflardır.

Oysa zarf-fiil, fiil kök veya gövdelerine eklenen ve fiili zarf yapısına dönüştüren eklerle oluşturulur. Bunlara "-arak, -erek, -madan, -meden, -dıkça, -meden önce" gibi ekler örnek verilebilir. "Koşarak geldi", "Okuldan ayrılmadan önce uğradı" gibi cümlelerde zarf-fiiller, fiillerin nasıl veya ne zaman yapıldığını belirtir.

Bu noktada dikkat edilmesi gereken, zarf-fiil eklerinin oluşturduğu yapıların hem tek bir sözcük olarak hem de sözcük grubu şeklinde kullanılabileceğidir. Örneğin "gülümseyerek" bir sözcüktür ve zarf-fiildir. "Gülümseyerek giriş yaptı" cümlesinde fiili niteleyen bu yapı, aynı zamanda bir zarf-fiil grubu olarak da işlev görür.

Doç. Dr. Erkan Salan'ın da belirttiği gibi; tüm zarf-fiil grupları aynı zamanda zarf-fiil sayılır, ancak her zarf-fiil, bir grup oluşturmaz. Yani "koşarak" bir zarf-fiildir ama tek başına bir grup olmaz; ancak cümlede kullanıldığında bir zarf-fiil grubu haline gelebilir.

Özetle, zarf ile zarf-fiil farklı işlevler görür. Zarf bir sözcük türüyken, zarf-fiil fiilin eklenerek zarfa dönüştürülmüş hâlidir. Aralarındaki farkı anlamak, dilimizi daha doğru kullanmamızı sağlar.